Work and Travel Nedir, Nasıl Yapılır?

work-and-travel-nedir-nasil-yapilir

Öncelikle herkese iyi günler. Bu yazımızda üniversite öğrencileri için Amerika’yı tanıma şansı veren cezbedici bir program olan work and travel programı nasıl yapılır, şartları nelerdir ve püf noktaları hakkında bilgiler paylaşacağım.

Nedir bu Work and Travel?

Work and travel programı, yazın Amerika’da hep çalışıp hem de gezmenizi sağlayan bir programdır. Amerikan kültürünü yakından tanıyıp yeni arkadaşlar edinirsiniz. Türkler için program haziran ayının başlarında başlayıp eylül ayının ortasında da biter. Eylülün ortasında iş bittikten sonra 1 ay gezme hakkınız olur. 1 ay boyunca Amerika’da istediğiniz şehre gidebilirsiniz ve sonunda ülkenize dönmeniz beklenir.

1)Başvuru Şartları

4 yıllık bir bölümde üniversite öğrencisi olmak, 18 ile 28 yaş aralığında olmak, iş mülakatını ve vize görüşmesini geçebilecek kadar ingilizce bilgisine sahip olmak(grammer’de pre-intermediate speaking’de ise çok fazla takılmadan konuşmak yeterlidir), wat(work and travel) a gitmeden hemen önce bitirdiği senenin ortalaması 2 ve üzeri olması aranan şartlardır.

2)Başvuru Süreci

Başvurular genellikle eylül ayında başlar şubat-mart ayına kadar devam eder. Ancak geç başvurmanız durumunda en sevilen işlerde yer bulmama olasılığınız çok yüsektir. Yabancı dil eğitimi veren şirketlerin çoğu aynı zamanda wat programına da öğrenci kabul etmektedirler. Arkadaş çevrenizden veya internetten araştırarak wat şirketinizi belirleyebilirsiniz. Wat programı uzun bir süreçtir. Bu süreç yaklaşık eylül ayından haziran ayına kadar devam eder. Bu yüzden güvenlir bir şirket seçmekte fayda vardır. Tekrar uyarmakta fayda var, en geç ekim ayında bir şirket bulmanız yararınıza olacaktır.

3)İş Seçimi

Genel olarak aralık, ocak ve şubat aylarında 3’er tane iş fuarı olur. En popüler işler ilk fuarda kapılır.

    Cankurtaran: Şüphesiz en çok rağbet gören wat işidir. Nedeni ise ingilizce mülakatının çok kolay olmasıdır. Ardından sizden iş veren şirkete bağlı olarak 50 ile 200 metre arası yüzmeniz istenir. Çalışma ortamınız bazen bir eğlence parkının açık havuzu bazen de kapalı bir su parkıdır. Nadir olarak da birkaç binadan oluşan sitelerin havuzlarında görevli olabilirsiniz. Çalışma saatleri haftada 30 ile 50 saat arasında değişir. Saatlik ücretiniz genel olarak 8.5$’dır. Çoğu işveren şirket 40 saat üstünü overtime(fazla mesai) olarak kabul eder ve 40 saat üstü için saatlik ücret 12$ kabul edilir. Her şirket overtime için garanti vermez.

    Garson: Amerika’da hesabın en az %15’ini bahşiş olarak bırakmanın zorunlu olduğunu duyduktan sonra öğrencilerin rağbet ettiği diğer bir popüler iştir. Çalışma saati haftalık yaklaşık 40 saattir. İngilizce mülakatı daha zordur. Speaking seviyenizin akıcı olması beklenir. Eğer kötüyse mutfakta çalıştırılabilirsiniz ancak bahşişlerden mahrum kalabilirsiniz. Kazanç saatlik yaklaşık 2$+bahşiş olarak hesaplanır. Çalıştığınız bölgeye göre bahşiş sayesinde genellikle diğer işlere göre daha fazla kazanırsınız. Bir de fastfood restaurantlarında çalışabilirsiniz. Garsonluktan ayrı olarak bahşiş olmadığı için saatlik ücreti yaklaşık 8$’dır ve ingilizce mülakatı garsonluğa nazaran daha kolaydır.

    Eğlence Parkı Görevlisi: Amerika’da Six Flags, Cedar Point gibi dünyanın en büyük eğlence parklarında görevli olarak çalışabilirsiniz. Müşterilerin aletlere binişi ve aletlerin hazırlanılması konusunda yardımcı olursunuz. Haftalık 35-40 arası çalışılır. Saatlik ise 8$ civarında kazanılır. İngilizce mülakatı ne zor ne de kolaydır, orta seviyededir. Genellikle 40 saat üzeri overtime olur ve saatlik ücret 12$’a çıkar. Her şirket overtime’ı garanti etmez.

    Kat Görevlisi: Otellerde odaların temizliğinden sorumludurlar. Haftalık 30-50 saat arası çalışırlar. Saatlik 8$ civarı kazanırlar. İngilizce mülakatı kolaydır. Overtime otelden otele değişmektedir.

    Mazağa ve Satış İşleri: Sağlam bir ingilizce isteği için rağbet azdır. Süpermarket ve çeşitli mağazalarda çalışılabilir.

4) Konaklama

Amerika’da wat öğrencileri için 2 tip konaklama mevcuttur. İlk olarak yurt tarzı binalar vardır. Aynı Türkiye’de olduğu gibi bir yurtta kalırsınız. İkinci ve daha çok kullanılan sistem evlerdir. Bir evde 10 kişiye kadar wat öğrencileri kalır. İki tipte de kız-erkek karışıktır. Kiralar bölgeye göre haftalık 75-125$ arası değişmektedir. Konaklamayı genel olarak iş veren şirket ayarlar. Yani işi almanız demek aynı zamanda konaklamayı da almanız demek. İşiniz ve kalacağınız yer aynı anda ayarlanmış olur.

5) Vize

Wat şirketinizi buldunuz, işinizi aldınız, sırada vize var. Vize görüşmeleri mart-nisan aylarında olur. Genellikle İstanbul ve Ankara’daki Amerikan konsolosluklarında olur. Hangi işi seçerseniz seçin vize görüşmesine girmek zorundasınızdır. Pre-intermediate seviyesi ve birazcık akıcı ingilizce görüşmeyi geçmek için yeterlidir. Wat şirketinizin vizeden önce size verdiği “Amerikada haklarım neler?” konulu kitapçığı incelemeniz ve acil durumlarda ne yapmanız, nereyi aramanız gerektiğini bilmeniz yeterlidir. Görüşmeden 1-2 hafta sonra sonuç açıklanır. Vizeden ret alırsanız direkt olarak şirketinizle iletişime geçin ve bir tane daha görüşme ayarlamalarını rica edin. Eğer vakit varsa yardımcı olurlar, vakit yok ise Amerika hayalleri seneye kaldı demektir. Sürece erken başlamak için başka bir neden…

6) Uçak Bileti

Vizeyi alır almaz uçak bileti için şirketinize koşun. Uçağınızı ne kadar erken alırsanız hem daha az para ödersiniz hem de çok uzun süren aktarmalar yapmak zorunda kalmazsınız. Uçak biletleri wat şirketinizden gidiş-dönüş olarak alınır. Şuanki 3.010 dolar kuru üzerinden hesaplarsak gidiş-dönüş uçak biletinin maaliyeti yaklaşık olarak 1500-2000 ₺ arasında olabilir. Bileti wat şirketinizden almanın birkaç önemli yararı var. İlk olarak dışardan kendiniz almaya kalkarsanız büyük ihtimal daha fazla ödersiniz. İkinci olarak, wat şirketleri bileti öğrenci kontejyanından değiştirilebilir olarak alırlar. Bunun anlamı şudur, gidiş tarihiniz hemen kesinleşti ama ya dönüş tarihiniz? Ne kadar süre travel yapacaksınız, planınız ne olacak? Daha bunlar bilinmiyor. Travel’a çıkmadan 3-4 hafta önce wat şirketinize mail atıp biletinizi daha geriye ücret ödemeden çekebilirsiniz.

7) “Kaptan Şuradan 1 Öğrenci New York Alır Mısın”

İşi kaptınız, kalacağınız yer hazır, vizede zorlanmadınız bile, uçak bileti desen taksitleri bile bitti, geriye ufak tefek ayrıntılar kaldı demektir. Öncelikle yanınıza ilk ayki kira ve ev depozitosu hariç 800$ harçlık almanız gerekmekte. Malum ilk gittiniz direkt olarak 1 ay maaş alamayacaksınız. Bu para size 1 ay rahat bir şekilde yeter. Amerika’da bazı teknolojik ürünler ülkemize göre daha ucuz, aynı zamanda tekstil açısından daha fazla çeşit bulabilirsiniz. Kısaca boş bir valizle gidin. İneceğiniz havalimanı çalışacağınız şehre uzak olabilir. Alternatif ulaşım araçlarını araştırmanız gerekebilir.

8) Hey Gidi Amerika

İşe başladınız, ortamı tanımaya çalışıyorsunuz ve hala taharet musluğu arıyorsunuz. Welcome to America! İlk ay sıkın dişinizini, anlamadığınız her kelime birkaç hafta içinde size standart bir kelime olarak gelecek. İşinizi ve kaldığınız şehri tanıyın. Çalışmayı seviyorsanız işvereninizden overtime isteyebilirsiniz. Çoğu lise ve üniversite öğrencisi Amerikalı’nın okulu ağustos sonu gibi açılır ve eleman ihtiyacı artar. Kendinizi overtime’a hazırlayın. Unutmadan sizin bir de Amerika’da şirketiniz olacak. Yani Türkiye’de konuştuğun şirketin haricinde wat öğrencilerine bakan bir şirket daha var. Bu şirket Amerika sınırları içerisinde bir sorun olduğunda ilk aramanız gereken yer. Bir nevi Türkiye’deki şirket ile Amerika hükümeti arasında aracı şirket diyebiliriz. Bu şirketin acil numaralarını rehberinize kaydetmeyi unutmayın. Özellikle sağlık sorunlarında çok işinize yarayacak.

9) Sağlık, Ulaşım, İletişim

Amerika’nın sağlık sistemi sigorta şirketleri üzerine kuruludur. Yani bir sigortanız yoksa en ufak bi muayenede bile 300$’ı gözden çıkarmanız gerekebilir. ABD hükümeti wat öğrencilerini sağlık kapsamına almaktadır. Ancak her sağlık kuruluşuyla anlaşma yoktur. Eğer bir sağlık probleminiz varsa Amerika’daki şirketinizi arayıp anlaşmalı sağlık kuruluşlarını öğrenebilirsiniz. Eğer anlaşması olmayan bir sağlık kuruluşuna giderseniz binlerce dolar ödemek zorunda bile kalabilirsiniz.

Ulaşım konusunda ise Amerika çok iyi değil. Herkesin arabası olduğu için birkaç büyük şehir dışında metro hattı yok, otobüs hatları da seyrek. Ev sahibiniz otobüs saatlerinden size bahsedecektir. Wat öğrencileri bazen evden iş yerine bisikletle ulaşımı tercih etmektedirler. Özellikle ufak bir kasabada yaşıyorsanız en hızlı ulaşım şekli bisikletdir.

Türkiye’de kullandığınız sim kartı maalesef Amerika’da kullanamazsınız. Öncelikle Amerika’dan 5-10$ civarında bir sim kart almanız gerekmekte. Ardından mobil şirketlerin tariflerinden faydalanabilirsiniz. Tarifeler 1 aylık olup genellikle sms,internet ve konuşma içindedir. Ortalama 500 sms 2gb internet ve 500 dk konuşma paketleri aylık 50$ civarındadır. Özellikle son ay yani travel zamanında 1 aylık paket almanızı tavsiye ediyorum.

10) Travel

3 ay çalıştık artık gezme zamanı!! İşler genellikle eylül ayının ortası gibi biter. Ancak travel planını en aşağı 1 ay önceden yapmak gerekir. Travel’da iki önemli unsur vardır: Araba kiralayarak gezmek veya bir tura katılmak. İkisini de detaylı olarak inceleyelim.

Araba kiralamak özellikle 25 yaşının üstündeyseniz çok ucuz. Ortalama bir aracı günlük 40$’a kiralayabilirsiniz. Araba kiralamak için 21 yaşında olmanız ve bir ehliyetinizin olması gerekir. Türk ehliyeti uluslararası olduğu için Amerika’dan ehliyet almak zorunda değilsiniz. Bazı firmalar 18 yaşından büyüklere de araba kiralayabiliyor ama bu normaldan 2 kat pahalıya denk geliyor. Eğerki büyük şehirlere yakınsanız iş yerinden izin alıp günübirlik veya birkaç günlük araba kiralayıp gezmek gerçekten çok keyifli oluyor.

Herhangi bir tura katılmak istiyorsanız işin bitmesini yani travel zamanını beklemeniz gerekir. Turlar 3-10 gün arası sürebiliyor. Ne kadar fazla kişi olarak bir tura katılım olursa kişi başı fiyat da o kadar düşer. Mesela 2 arkadaş bir tura katılsa kişi başı yaklaşık 400$ iken 4 arkadaş beraber katılırsa bu rakam kişi başı 200$’a kadar düşüyor. Örneğin New York-Washington-Philedelphia en meşhur kullanılan turlardan. Bu şekilde San Francisco’da da bir tura katılabilirsiniz.

Masraflar

Wat şirketi danışmanlık ücreti                                   — 1500-2000$

Vize ve pasaport                                                            — 400-600₺

Uçak bileti                                                                      — 1500-2000₺

Amerika’daki harçlık(ev kirası ve depozito hariç) — 750-1250$

Altın Tavsiyeler

*Bu bir eğlence gezisi bu yüzden yakın bir arkadaşınızla gidin

*Giderken alabildiğiniz kadar az eşya alın.

*Her şehre para harcamayın. En büyük şehirlerden başlayın.

*Aylık 15$’a harika bir spor salonuna yazılın.

*Yakınınızdaki şehirleri araba kiralayarak temmuz ayında aradan çıkartın.

*Bütün amerikayı arabayla gezmek imkansız.

*Cebinizde en fazla 100$ ile döneceğinizi hesaba katın.

Yorum

Bu programı yalnızca travel olarak düşünmeyin. 3 ay work, 1 ay travel zaten işi özetliyor. Travel işin %10 luk kısmı. Programın manevi değeri daha yüksek. Tek başınıza ilk yurtdışı deneyimi olma ihtimali yüksek. Bir Amerikalı nasıl yaşar, ne yer, nasıl eğlenir, benim yaşıtım olan bir Amerikalı ile nasıl zaman geçiririm, çalışma şartları nasıl, trafikte nasıllar, şehirler neden bu kadar düzgün gibi birçok sorunun cevabını bulacaksınız. Kısaca toplamda harcanan 8500-9000₺’ye hayli hayli değecek bir program. Her öğrenciye şiddetle öneriyorum.

 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here